Villa van Eyck: Terugblik op de residentie 2025 met kunstenares Gwladys Gambie   

Het Institut français NL had het genoegen om Gwladys Gambie weer te ontmoeten tijdens de ‘Open Studios’ van de Jan Van Eyck Academie in Maastricht, die plaatsvonden van 24 tot 26 oktober 2025.

Gwladys, artist in residence van Villa Van Eyck in 2025, sloot zich aan bij een groep van 36 internationale artists in residence – kunstenaars, ontwerpers, architecten, schrijvers en curatoren – in de Jan van Eyck Academie in Maastricht. Met een grote creatieve ruimte, diverse afdelingen en onderzoekslaboratoria, en een rijk professioneel netwerk is de Jan Van Eyck Academie een belangrijk centrum voor de opkomende internationale kunstscene in Nederland.

In deze creatieve broedplaats zette Gwladys haar borduurwerk voort, waarbij ze steeds het motief van de palmboom gebruikte. Gekapt, gezaagd, omgehakt, werd de kokospalm een versiering. Het motief spreekt boekdelen, het gaat over de geschiedenis en vooral de paradijselijke mythologie die zij tracht te corrigeren. Haar werk omvat ook tekeningen, beelden en teksten.   

Gwladys zegt over haar werk dat zij het afgelopen jaar in Maastricht heeft gemaakt:  

“Tijdens mijn residentie aan de Jan Van Eyck Academie heb ik mijn serie getekende portretten van kokospalmen voortgezet, waarin ik als socioloog en botanicus de relatie tussen planten, overheersing en kolonisatie onderzoek. Het werk op textiel combineert het zeefdrukmotief met de zachtheid en spanning van het borduurwerk om het exotische beeld dat voortdurend  aan de kokospalm wordt gekoppeld, te doorbreken. Zo creëer ik een nieuw motief met deze plant, ver verwijderd van de paradijselijke perceptie ervan, om de koloniale realiteit van mijn eiland te benadrukken.”  

In de gangen van de ateliers van de Jan Van Eyck Academie waren drie grote geborduurde wandkleden van Gwladys te bewonderen. Ze zijn enkele meters hoog en hebben hetzelfde kokospalm motief. Het gedrukte motief (in rood, zwart of goud) wordt geaccentueerd door geborduurde draden die de herhaling van het motief doorbreken. De machete, gestoken in de stam, of de gekapte boomtop geven andere variaties van het motief weer, die wederom rijk zijn aan symboliek.   

Naast haar textielpresentaties heeft Gwladys in haar studio ook enkele van haar zeefdrukken van palmbomen opgenomen, waaronder een met rode draad geborduurde zeefdruk, alsmede een gedicht op de muur, geschreven in dezelfde karmijnrode kleur, en houten constructies. Deze constructies doen denken aan de stelten en kostuums die sommige artiesten dragen tijdens straatoptredens en -feesten.   

In haar werk probeert Gwladys de beelden en mythologieën die verband houden met het ‘paradijselijke eiland’ te vernieuwen door bijvoorbeeld mee te werken aan het creëren van nieuwe verhalen en legendes.   

Zo werkt Gwladys sinds enkele jaren aan de mythe van Manman Chadwon, een vrouwelijk wezen, een ‘cycloongeest’, een symbool van vrijheid en opstand, geïnspireerd door de Afro-Caribische godin Manman Dlo. Manman Chadwon zwerft langs de door wind en stormen geteisterde kusten. Met haar golvende rode silhouet en haar klauwachtige handen die naar de hemel reiken, is ze een fascinerende spookachtige verschijning die alle nuances van het werk van Gwladys belichaamt.   

Haar korte film Manman Chadwon werd ook vertoond in de Jan Van Eyck Academie tijdens de ‘Open Studios’ en in de bioscoop Lumière in Maastricht tijdens het FashionClash Festival dat plaatsvond van 14 tot 16 november 2025.  

Het Institut français NL is verheugd dat het het residentieproject van Gwladys heeft mogen begeleiden en hoopt dat haar werk zich zal ontwikkelen op het terrein van textielontwerp en modeontwerp, twee gebieden die haar na aan het hart liggen.   

Biografie

Gwladys Gambie is beeldend kunstenares en illustrator, geboren in 1988 in Fort-de-France, Martinique. Na het behalen van haar DNSEP aan de Campus Caribéen des Arts de Martinique, exposeerde ze haar werk en ondernam ze artistieke residenties in het Caribisch gebied en in het buitenland. 

Door middel van tekenen, beeldhouwen, schrijven en borduren stelt de kunstenares de situatie van vrouwen in de Antillen ter discussie binnen een dromerig universum. Ze haalt haar inspiratie uit het weelderige landschap van Martinique, waarmee ze een unieke, fantasierijke wereld schept die een kritische blik werpt op een dramatische werkelijkheid. In haar grafische werk nemen de flora en fauna op een pure en verwaterde achtergrond deel aan een poëtische taal van ons lichaam. 

Over

De Villa van Eyck is een artistieke residentie aangeboden door het Institut français NL en de Jan van Eyck Academie in Maastricht, die openstaat voor kunstenaars uit Frankrijk die oorspronkelijk onderzoek willen ontwikkelen.